{"id":2692,"date":"2016-04-23T20:30:00","date_gmt":"2016-04-23T18:30:00","guid":{"rendered":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/?post_type=publications&#038;p=2692"},"modified":"2024-07-02T15:20:30","modified_gmt":"2024-07-02T13:20:30","slug":"lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux","status":"publish","type":"publications","link":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\/","title":{"rendered":"L&rsquo;irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale au prisme des repr\u00e9sentations sociales de la folie et de la responsabilit\u00e9 des personnes souffrant de troubles mentaux"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Principe fondateur du droit p\u00e9nal fran\u00e7ais, l\u2019irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale pour trouble mental a vu son champ d\u2019application se resserrer au cours des vingt derni\u00e8res ann\u00e9es : notre rapport \u00e9tudie ce mouvement de responsabilisation p\u00e9nale des auteurs d\u2019infractions pr\u00e9sentant des troubles mentaux \u00e0 partir de l\u2019\u00e9tude de diff\u00e9rents univers professionnels impliqu\u00e9s dans la mise en \u0153uvre de ce principe. Au moyen d\u2019entretien (experts psychiatres, juges d\u2019instruction, psychiatres cliniciens, personnes d\u00e9clar\u00e9es irresponsables) et d\u2019analyses documentaires (presse, presse sp\u00e9cialis\u00e9e, jurisprudence, textes de loi), la pr\u00e9sente recherche met en \u00e9vidence une ligne de fracture r\u00e9currente entre, d\u2019une part, ceux qui voudraient revenir \u00e0 une interpr\u00e9tation maximaliste du principe d\u2019irresponsabilit\u00e9, c\u2019est-\u00e0-dire un \u00e9largissement de son champ d\u2019application, et d\u2019autre part, ceux qui promeuvent au contraire une interpr\u00e9tation limitative voire la suppression de ce principe. La seconde option semble s\u2019affirmer avec force, dans une logique de d\u00e9fense sociale, c\u2019est-\u00e0-dire avec l\u2019ambition de mieux prot\u00e9ger la soci\u00e9t\u00e9 tout en proposant un accompagnement ajust\u00e9 aux personnes vues comme \u00ab dangereuses \u00bb. Cependant on observe dans tous ces univers professionnels une r\u00e9sistance d\u2019une partie des acteurs \u00e0 ces transformations sociales.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-file\"><a id=\"wp-block-file--media-8a66c452-521e-451f-9a4a-07dcfd6c06b0\" href=\"https:\/\/ierdj.fra1.digitaloceanspaces.com\/media_library\/2022\/10\/ResumeSynthGip-VF.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">13.20_synth\u00e8se<\/a><a href=\"https:\/\/ierdj.fra1.digitaloceanspaces.com\/media_library\/2022\/10\/ResumeSynthGip-VF.pdf\" class=\"wp-block-file__button wp-element-button\" download aria-describedby=\"wp-block-file--media-8a66c452-521e-451f-9a4a-07dcfd6c06b0\">T\u00e9l\u00e9charger<\/a><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-file\"><a id=\"wp-block-file--media-4ee2c977-9442-4d4d-9b8e-5614b278081b\" href=\"https:\/\/ierdj.fra1.digitaloceanspaces.com\/media_library\/2022\/10\/Rapport-FINAL-.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">13.20_rapport<\/a><a href=\"https:\/\/ierdj.fra1.digitaloceanspaces.com\/media_library\/2022\/10\/Rapport-FINAL-.pdf\" class=\"wp-block-file__button wp-element-button\" download aria-describedby=\"wp-block-file--media-4ee2c977-9442-4d4d-9b8e-5614b278081b\">T\u00e9l\u00e9charger<\/a><\/div>\n","protected":false},"featured_media":0,"template":"","disciplines":[114],"collections":[119],"publication_tag":[586,581,585,582,583,584],"auteurs":[587,588],"class_list":["post-2692","publications","type-publications","status-publish","hentry","disciplines-droit","collections-rapports-de-recherche","publication_tag-defense-sociale","publication_tag-folie","publication_tag-interpretation-maximaliste","publication_tag-irresponsabilite","publication_tag-representation-sociales","publication_tag-troubles-mentaux","auteurs-caroline-guibet-lafaye","auteurs-caroline-protais"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>L&#039;irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale au prisme des repr\u00e9sentations sociales de la folie et de la responsabilit\u00e9 des personnes souffrant de troubles mentaux - INSTITUT ROBERT BADINTER<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Principe fondateur du droit p\u00e9nal fran\u00e7ais, l\u2019irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale pour trouble mental a vu son champ d\u2019application se resserrer au cours des vingt\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"fr_FR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"L&#039;irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale au prisme des repr\u00e9sentations sociales de la folie et de la responsabilit\u00e9 des personnes souffrant de troubles mentaux - INSTITUT ROBERT BADINTER\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Principe fondateur du droit p\u00e9nal fran\u00e7ais, l\u2019irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale pour trouble mental a vu son champ d\u2019application se resserrer au cours des vingt\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"INSTITUT ROBERT BADINTER\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-07-02T13:20:30+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/publications\\\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/publications\\\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\\\/\",\"name\":\"L'irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale au prisme des repr\u00e9sentations sociales de la folie et de la responsabilit\u00e9 des personnes souffrant de troubles mentaux - INSTITUT ROBERT BADINTER\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2016-04-23T18:30:00+00:00\",\"dateModified\":\"2024-07-02T13:20:30+00:00\",\"description\":\"Principe fondateur du droit p\u00e9nal fran\u00e7ais, l\u2019irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale pour trouble mental a vu son champ d\u2019application se resserrer au cours des vingt\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/publications\\\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/publications\\\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/publications\\\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Accueil\",\"item\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Publications\",\"item\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/publications\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":3,\"name\":\"L&rsquo;irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale au prisme des repr\u00e9sentations sociales de la folie et de la responsabilit\u00e9 des personnes souffrant de troubles mentaux\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/\",\"name\":\"INSTITUT ROBERT BADINTER\",\"description\":\"\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/#organization\"},\"alternateName\":\"IRB\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"fr-FR\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/#organization\",\"name\":\"INSTITUT ROBERT BADINTER\",\"url\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/ierdj.fra1.digitaloceanspaces.com\\\/media_library\\\/2025\\\/06\\\/logo-c10014.svg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/ierdj.fra1.digitaloceanspaces.com\\\/media_library\\\/2025\\\/06\\\/logo-c10014.svg\",\"caption\":\"INSTITUT ROBERT BADINTER\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/institutrobertbadinter.fr\\\/fr\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"}}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"L'irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale au prisme des repr\u00e9sentations sociales de la folie et de la responsabilit\u00e9 des personnes souffrant de troubles mentaux - INSTITUT ROBERT BADINTER","description":"Principe fondateur du droit p\u00e9nal fran\u00e7ais, l\u2019irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale pour trouble mental a vu son champ d\u2019application se resserrer au cours des vingt","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\/","og_locale":"fr_FR","og_type":"article","og_title":"L'irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale au prisme des repr\u00e9sentations sociales de la folie et de la responsabilit\u00e9 des personnes souffrant de troubles mentaux - INSTITUT ROBERT BADINTER","og_description":"Principe fondateur du droit p\u00e9nal fran\u00e7ais, l\u2019irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale pour trouble mental a vu son champ d\u2019application se resserrer au cours des vingt","og_url":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\/","og_site_name":"INSTITUT ROBERT BADINTER","article_modified_time":"2024-07-02T13:20:30+00:00","twitter_card":"summary_large_image","schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\/","url":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\/","name":"L'irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale au prisme des repr\u00e9sentations sociales de la folie et de la responsabilit\u00e9 des personnes souffrant de troubles mentaux - INSTITUT ROBERT BADINTER","isPartOf":{"@id":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/#website"},"datePublished":"2016-04-23T18:30:00+00:00","dateModified":"2024-07-02T13:20:30+00:00","description":"Principe fondateur du droit p\u00e9nal fran\u00e7ais, l\u2019irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale pour trouble mental a vu son champ d\u2019application se resserrer au cours des vingt","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\/#breadcrumb"},"inLanguage":"fr-FR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/lirresponsabilite-penale-au-prisme-des-representations-sociales-de-la-folie-et-de-la-responsabilite-des-personnes-souffrant-de-troubles-mentaux\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Accueil","item":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Publications","item":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/publications\/"},{"@type":"ListItem","position":3,"name":"L&rsquo;irresponsabilit\u00e9 p\u00e9nale au prisme des repr\u00e9sentations sociales de la folie et de la responsabilit\u00e9 des personnes souffrant de troubles mentaux"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/#website","url":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/","name":"INSTITUT ROBERT BADINTER","description":"","publisher":{"@id":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/#organization"},"alternateName":"IRB","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"fr-FR"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/#organization","name":"INSTITUT ROBERT BADINTER","url":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"fr-FR","@id":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/ierdj.fra1.digitaloceanspaces.com\/media_library\/2025\/06\/logo-c10014.svg","contentUrl":"https:\/\/ierdj.fra1.digitaloceanspaces.com\/media_library\/2025\/06\/logo-c10014.svg","caption":"INSTITUT ROBERT BADINTER"},"image":{"@id":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/#\/schema\/logo\/image\/"}}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/publications\/2692","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/publications"}],"about":[{"href":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/types\/publications"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2692"}],"wp:term":[{"taxonomy":"disciplines","embeddable":true,"href":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/disciplines?post=2692"},{"taxonomy":"collections","embeddable":true,"href":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/collections?post=2692"},{"taxonomy":"publication_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/publication_tag?post=2692"},{"taxonomy":"auteurs","embeddable":true,"href":"https:\/\/institutrobertbadinter.fr\/fr\/wp-json\/wp\/v2\/auteurs?post=2692"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}